Wady cewy nerwowej: czym są i jak im zapobiegać?

Wady te powstają w pierwszym miesiącu ciąży.

wady cewy nerwowej

Jak podaje Instytut Matki i Dziecka, każdego roku 2 tys. dzieci przychodzi na świat z wadą cewy nerwowej. Wady cewy nerwowej są konsekwencją nieprawidłowego rozwoju układu nerwowego i kręgosłupa dziecka w okresie zarodkowym. Zaburzenie ich dojrzewania następuje w pierwszym miesiącu ciąży, jeśli wystąpił czynnik, który zakłócił proces zamknięcie cewy nerwowej. W tym czasie większość przyszłych mam najczęściej dowiaduje się o poczęciu dziecka. Wtedy jest już jednak za późno na wykorzystanie narzędzi pierwotnej profilaktyki w postaci suplementacji kwasem foliowym, dlatego zaleca się jej rozpoczęcie już na etapie planowania dziecka.

Wady cewy nerwowej można rozpoznać w badaniu USG dopiero pod koniec II trymestru ciąży. Wynikające z nieprawidłowego zamknięcia cewy wady dzieli się na dwie podstawowe grupy:

  • Bezmózgowie – związane z nieprawidłowym wykształcaniem się mózgu.
  • Rozszczep kręgosłupa (przepuklina oponowa lub oponowo-rdzeniowa) – wynikające z zaburzenia dojrzewania tylnych części kręgosłupa.

Niestety bezmózgowie jest wadą letalną. Dzieci rodzą się martwe lub odchodzą w ciągu kilku pierwszych godzin po przyjściu na świat. W wyniku rozszczepu kręgosłupa dzieciom grozi niepełnosprawność ruchowa – następstwo skrzywienia kręgosłupa i stóp, znacznie obniżająca jakość życia. W wyniku zmian neurologicznych może ponadto wystąpić niedowład kończyn czy zaburzenia czucia skórnego. Rozszczepowi kręgosłupa często towarzyszy też wodogłowie.

Niedobór kwasu foliowego zwiększa również ryzyko przedwczesnego porodu oraz niskiej masy urodzeniowej, ponieważ składnik ten ma istotny wpływ na prawidłowe wchłanianie przez dziecko składników odżywczych z przewodu pokarmowego matki.

Warto wiedzieć, że oprócz niedoboru kwasu foliowego, ryzyko wystąpienia wady cewy nerwowej zwiększają:

  • czynniki genetyczne – ryzyko narodzin z wadą cewy nerwowej wzrasta do 4%, jeśli brat lub siostra urodzili się wcześniej z tym samym schorzeniem i do 10%, jeżeli dwoje starszego rodzeństwa przyszło na świat z WCN,
  • zespół pasm owodniowych – przedwczesne pęknięcie worka owodniowego uwalnia pasma owodni, które uszkadzają zdrowe tkanki płodu,
  • infekcje bakteryjne, wirusowe, grzybicze bądź pasożytnicze, jeśli wystąpiły podczas ciąży,
  • ekspozycja na zbyt intensywne promieniowanie rentgenowskie i jonizujące,
  • cukrzyca i otyłość na początku ciąży,
  • hipertermia – przegrzanie organizmu w wyniku działania czynników zewnętrznych,
  • nadmiar witaminy A.

W latach 80. naukowcy potwierdzili w badaniach obserwacje prowadzone od połowy XX w., wskazujące, że składnikiem odżywczym, który odgrywa kluczową rolę w profilaktyce tego schorzenia, jest kwas foliowy.

Ponieważ nasz organizm nie potrafi sam wyprodukować kwasu foliowego, przyszła mama musi pozyskiwać je z innych źródeł. Dieta bogata w produkty spożywcze, które zawierają ten składnik, pokrywa tylko część zwiększonego w okresie ciąży zapotrzebowania. Ponadto, w wyniku obróbki termicznej (smażenie, gotowanie) bądź niewłaściwego przechowywania pokarmów zawierających foliany, część tego składnika zostaje utracona. Dlatego eksperci zalecają jego profilaktyczną suplementację w ilości 0,4 mg na dobę. W niektórych przypadkach lekarz może zalecić większą dawkę kwasu foliowego. Suplementacja powinna rozpocząć się co najmniej na 6 tygodni przed planowanym poczęciem i być kontynuowana minimum przez cały pierwszy trymestr ciąży.

Przyjmowanie kwasu foliowego przez przyszłą mamę w okresie prekoncepcyjnym oraz przez pierwszy trymestr ciąży zmniejsza ryzyko wystąpienia wady cewy nerwowej aż o 70%.  Nie bez znaczenia jest jednak jaki preparat przyjmuje kobieta. Aby dostarczany kwas foliowy mógł zostać wykorzystany przez komórki matki i płodu, musi najpierw przejść przez szlak przemian. Ten proces wymaga natomiast wykorzystania odpowiednich enzymów. Badania wykazują jednak, że u co drugiej kobiety kwas foliowy może nie być metabolizowany w wystarczającym stopniu. Pomimo przyjmowania rekomendowanej dawki organizm nie jest w stanie go wykorzystać. Z tej przyczyny zalecane jest przyjmowanie już aktywnej formy kwasu foliowego, która jest Metafolin® (L -metylofolian wapnia - znajdziesz go np. w Femibionie*).

Jak wynika z przeprowadzonych kilka lat temu badań, tylko co 4. kobieta przyjmuje kwas foliowy przed pierwszą ciążą. Pamiętaj, ty też masz wpływ na zdrowie swojego dziecka!

Planujesz ciążę i masz problem z określeniem dni płodnych? Sprawdź w kalendarzu Femibion >>>

 

* Suplement diety nie może być stosowany jako substytut (zamiennik) zróżnicowanej diety. Dla zdrowia ważna jest zbilansowana dieta i zdrowy tryb życia.

Komentarze (0)

Pozostaw pole puste, aby dodać komentarz jako anonim.

Opcjonalnie

Wpisz wynik równania, aby dodać komentarz